CD-recensie

 

© Siebe Riedstra, februari 2017

 

Pettersson: Symfonie nr. 14

Norrköping Symphony Orchestra o.l.v. Christian Lindberg

BIS-2230 • 53' • (sacd)

Inclusief bonus-dvd: Sängen um Livet (The Song of Life)

Opname: jan. 2016, Louis de Geer Concert Hall, Norrköping, Zweden

 

Christian Lindberg verwierf als virtuoos op het onwaarschijnlijke instrument trombone wereldfaam met zijn vertolking van het Motorbike Concerto van Jan Sandström. Daarmee bewees hij zich als een eigenzinnige doorzetter met een missie: de trombone op de kaart zetten. Van het label BIS kreeg hij de kans om zijn ideeën op een hele reeks cd's vast te leggen. Toen Lindberg de trombone verwisselde voor de baton was BIS al even genereus in het ondersteunen van de projecten die hij als dirigent ondernam. Dat heeft geresulteerd in een kolossale en riskante onderneming: de opname van het complete symfonische oeuvre van de Zweedse componist Allan Pettersson (1911-1980). Pettersson is met zestien symfonieën de meest opvallende symfonicus die Zweden heeft voortgebracht, maar helaas zijn maar weinig mensen zich daarvan bewust. Eenzelfde lot trof de Nederlandse componist Matthijs Vermeulen, onze bekendste onuitgevoerde componist. Nu we het toch over Vermeulen hebben: kan iemand mij uitleggen wat er op tegen is om de geniale Eerste symfonie een stuk van amper twintig minuten nu eindelijk eens op de lessenaars van onze orkesten te zetten? Decennialang moesten we genoegen nemen met de dooddoener: te moeilijk. Dat argument is zo langzamerhand links en rechts ingehaald. Goede orkesten spelen dit soort partituren vandaag de dag zonder een spier te vertrekken, en ze vinden het nog een uitdaging ook.

Eenzelfde uitdaging onderging het orkest van het Zweedse Norrköping toen Lindberg het idee opperde om de complete symfonieën van Pettersson op te nemen voor het label BIS. Een onderneming die een enorme inzet vraagt, niets opbrengt en voor zowel label als orkest een behoorlijk risico inhoudt. Uit eigen ervaring kan ik u vertellen dat de financiële risico's geheel voor rekening komen van het betreffende orkest, dat zich met zo'n onderneming flink wil onderscheiden. Maar Lindberg en zijn makkers hebben het onvoorstelbare volbracht: deze cd van de Veertiende van Pettersson markeert de voltooiïng van het instrumentale deel van het project. Alleen de Twaalfde, voor koor en orkest, wacht nog op een opname. Wat deze cyclus zo bijzonder maakt is de toevoeging van beeldmateriaal uit de archieven van de Zweedse televisie. Wie de door rheuma geteisterde Pettersson achterstevoren de trap naar zijn appartement heeft zien afdalen luistert toch net even anders naar de pijnbestormende klanken van zijn symfonische visioenen. Christian Lindberg heeft persoonlijk voor het uitbrengen van deze als bonus toegevoegde documentaires garant gestaan. Daarvoor alleen al verdient hij een lintje.

De symfonieën van Pettersson zijn er ondanks hun onbekendheid op het internationale concertpodium in discografisch opzicht bepaald niet bekaaid afgekomen. Jammer dat de componist dat niet meer heeft mee mogen maken. Het label CPO zorgde voor een integrale van de veertien voltooide werken, en dirigenten als Dorati, Segerstam en Comissiona lieten zich niet onbetuigd. Vooral de laatste heeft zich op de diverse posten waar hij als chefdirigent opereerde keer op keer ingezet voor deze klankvinder (zie mijn bespreking van de Zevende symfonie). Een van zijn wapenfeiten is een registratie van de Veertiende Symfonie met het Stockholm Philharmonic Orchestra; ze is afgezien van de opnamekwaliteit moeilijk te overtreffen. En toch, de inzet van Christian Lindberg is van een andere orde, die het verdient om als zodanig te worden gewaardeerd. Hij heeft zich niet alleen ingespannen voor deze integrale, maar ook gezorgd voor de voltooiïng van de eerste (hier besproken) en de laatste symfonie, plus de heruitgave van drie documentaires op bijgevoegde dvd's. In 2018 wordt het gehele pakket door BIS uitgebracht in een Pettersson-Box, waarbij de superieure opnamekwaliteit het laatste woord heeft. Een mijlpaal.


index

Home  -  Actueel  -  Audio  -  Muziek  -  Video  -  Boeken  -  Links