CD-recensie

 

© Aart van der Wal, februari 2022

Matangi - Outcast

Schnittke: Strijkkwartet nr. 3

Silvestrov: Strijkkwartet nr. 1

Sjostakovitsj: Strijkkwartet nr. 8 in c, op. 110

Matangi Quartet: Maria-Paula Majoor en Daniel Torrico Menacho (viool), Karsten Kleijer (altviool), Arno van der Vuurst (cello)
MTM04 • 70' •
Opname: juli 2021, Galaxy Studios, Mol (B)

 

Onder de titel ‘Outcast' brengt het Nederlandse Matangi Quartet (Maria-Paula Majoor, Daniel Torrico Menacho, Karsten Kleijer en Arno van der Vuurst) – ik citeer uit het fraai uitgevoerde cd-boekje met boeiende toelichtingen – ‘een ode aan de muzikale dwarsliggers en buitenstaanders: drie Sovjet-Russische componisten die muziek schreven die gevaarlijk indruiste tegen de smaak van het regime waaronder zij leefden.' Persoonlijke én artistieke vrijheid, dát was hetgeen zij gedrieën – en zij bepaald niet alleen – dagelijks op het spel zetten. In de Sovjet-Unie van Stalin je nek uitsteken: het was een hachelijke onderneming. Maar ook degenen die dat niet deden vielen vaak alsnog ten prooi aan de macht van de ‘apparatsjiks'. Michel Krielaars heeft er onlangs een boek, De klank van de heilstaat, aan gewijd (klik hier voor de recensie).

Dat ook voor het uit 1974 stammende strijkkwartet van Valentin Silvestrov (1937) een plek is ingeruimd heeft nog een andere belangrijke reden: het ensemble heeft met deze Oekraïense componist in de loop der jaren een persoonlijke band opgebouwd die in 2017 culmineerde in zijn aanwezigheid in Den Haag als ‘Artist in Residence' van Matagangi's ‘(Un)heard Music Festival' https://www.matangi.nl/nl/pages/unheard.

We weten het eigenlijk al ruim twee decennia: het Matangi is wereldtop, speltechnisch en interpretatief, maar ook de veelzijdige repertoirekeuze van het ensemble mag hier met name worden genoemd. Een ensemble dat alle eigenschappen stilistische eigenschappen van een kameleon in huis heeft, dat excelleert in 'unheard' kleurenspel, spanningsbogen subliem uitwerkt en waarvan het spel is doordesemd van fonkelend engagement, zowel op het podium als in de studio (dat laatste is minder vanzelfsprekend dan het misschien lijkt).

U weet dus wat u te wachten staat als u voor ‘Outcast' kiest! Van de collagekunstenaar Schnittke (hij componeerde het Derde strijkkwartet in 1983) via de Okraïense kluizenaar Silvestrov naar ten slotte het wellicht bekendste strijkkwartet van Sjostakovitsj, het Achtste, geschreven in 1960, diep onder de indruk van de verwoestingen die het geallieerde bombardement in Dresden hadden aangericht. Treffend om te horen hoezeer het Matangi zich zo in de volkomen verschillende werelden van deze drie componisten weet te verplaatsen. Fenomenaal!

Over de opname hoeft u zich evenmin zorgen te maken: die stamt van Bert van der Wolf, een welbekende naam in deze contreien. Hij is de oprichter en eigenaar van Northstar Recording Services en behoort tot de schaarse groep alleskunners die niet alleen prachtig kunnen opnemen, maar ook het aparte vak van editen en masteren beheersen. Zoon Martijn trad alweer enige jaren geleden in de voetsporen van zijn vader. In het boekje zag ik ook de naam van contrabassist, componist en arranger Marijn van Proojjen. Kortom, het zijn bekende namen die dit sublieme album mogelijk hebben gemaakt.

De cd-presentatie (releaseconcert) staat gepland op woensdag 9 maart om 20.30 in het Haagse Korzo.


index

Home  -  Actueel  -  Audio  -  Muziek  -  Video  -  Boeken  -  Links