CD-recensie

 

© Siebe Riedstra, mei 2017

 

L'Abbé Liszt

CD 1
Liszt: Präludium und Fuge auf den Namen BACH - Einleitung, Fuge und Magnificat aus der Symphonie zu Dante's Divina Commedia - Consolation nr. 3, 4, 5, 6 - Nun danket alle Gott, Choral - Les Morts, Oraison - Ave Maris Stella

CD 2
Liszt: Hymne de l'enfant à son réveil - Dall'alma Roma - Sancta Caecilia - Offertorium & Benedictus uit de Ungarische Krönungsmesse - Ave Maria - O sacrum convivium - O Meer in Abendstrahl - Le Crucifix - Der 137. Psalm, An den Wassern zu Babylon - Requiem, Dies Irae, Recordare, Postludium

Joris Verdin (orgel, harmonium), Françoise Masset (sopraan), Guido de Neve (viool), Aurélie Guerriero Viegas (harp), Psallentes o.l.v. Hendrik Vanden Abeele

Le Bricoleur LBCD/10 - distributie Harmonia Mundi • 71' + 73' • (2 cd's)

Opname: juli 2014, Saint-Sébastien, Nancy (cd 1); april 2014, Gertrudiskerk, Bergen op Zoom (cd 2)

 

Joris Verdin (Anderlecht, 1952) is een bijzonder veelzijdig musicus. Organist, componist, redacteur, pedagoog en onvermoeibaar propagandist van de uithoeken van het repertoire in al zijn verschijningen. Daarbij doorkruist hij de muziekgeschiedenis van links naar rechts en van boven naar beneden. Of het nu gaat om het verguisde harmonium of het rechtzetten van misverstanden omtrent de tempi in de werken van César Franck, Verdin heeft er een mening over en die verkondigt hij met passie. Op deze cd heeft hij gekozen voor een onderbelicht facet van het componeren van Franz Liszt onder de titel 'L'abbé Liszt'.

Hoewel we ons hem vandaag vooral herinneren als pianocomponist- en virtuoos, is de invloed van Franz Liszt (1811-1886) op de ontwikkeling van de negentiende-eeuwse muziek gigantisch geweest. Hij was niet alleen de lijfelijke schoonvader van Richard Wagner, hij heeft op het componeren van Wagner een niet te onderschatten inwerking gehad. Liszt heeft een onwaarschijnlijk productief leven geleid, waarin hij nauwelijks een genre heeft overgeslagen. Na zijn virtuozenjaren en het daaropvolgende dirigentschap in Weimar trok hij zich terug in Rome, waar hij zijn laatste jaren sleet als Abbé Liszt. In die periode week hij als componist enerzijds uit naar atonale experimenten, anderzijds naar vignetten met een religieuze inspiratie. Soms combineerde hij ze, zoals in Via Crucis. Reinbert de Leuw heeft zich sterk gemaakt voor een groot deel van dat late oeuvre, uiteraard met de piano als centraal instrument. Verdin laat ons kennismaken met dat gedeelte waarvoor een orgel - of harmonium - onontbeerlijk is.

Wie door Reinbert op het spoor van de late Liszt gezet is moet vooral eens luisteren naar de voorlaatste track van de tweede cd, Psalm 137 'An den Wassern zu Babylon' voor sopraan, viool, harp, harmonium en vrouwenkoor. Een wonderlijk amalgaam van devotie en experimenteerlust dat begint met een halve twaalftoonsreeks en maar met moeite eindigt in een geëxalteerde aanroep. Alleen voor dit werk kunt u gerust het risico nemen deze (budget)cd aan te schaffen. Na Psalm 137 volgt een gecomprimeerd Requiem voor orgel, gespeeld op het Ibach orgel in Bergen op Zoom. Prachtig om te horen hoe de wereld van Ibach - die ook piano's en harmoniums bouwde - zich hier vertaalt naar een unieke pijporgelklank. Nog een reden om deze cd aan te schaffen.

De pianovirtuoos Liszt heeft merkbare sporen nagelaten in het negentiende-eeuwse orgellandschap, dat na Mendelssohn op slot leek te zitten met imitaties van Bach en natuurrampen. Met zijn Preludium en Fuga over B.A.C.H. heeft Liszt in de orgelwereld een revolutie veroorzaakt die te vergelijken is met die van zijn spraakmakende pianosonate. Op de rest van de eerste cd wordt de verbinding met de orkestrale wereld van Liszt gemaakt door de orgeltranscriptie van delen uit de Dante-symfonie. De link met de pianovirtuoos ontstaat door Gottschalgs transcripties van de vier laatste Consolations. De orgelwerken worden aangevuld met een waardevol curiosum: Les Morts, een Oraison voor spreekstem en orgel. Een rituele afwisseling van tekst en muziek waarin identieke muzikale en gesproken frases elkaar afwisselen.

Deze uitgave biedt veel meer dan de titel L'abbé Liszt suggereert. Wie afgaat op de inhoud van de tweede cd zou afgeschrikt kunnen worden door de suggestie van een verzameling bidprentjes. De werkelijkheid is anders: fenomenaal orgelspel, een vrouwenkoor om te zoenen, schitterende instrumenten en een ideale opnamekwaliteit. Voeg daaraan toe de uitstekende toelichting plus perfecte vormgeving en het beeld is compleet. Een juweel.


index

Home  -  Actueel  -  Audio  -  Muziek  -  Video  -  Boeken  -  Links