CD-recensie

 

© Paul Korenhof, juni 2018

 

Handel's Last Prima Donna: Giulia Frasi in London

Händel: Susanna 'Crystal streams' - Emirena 'O Dio! Mancar mi sento' - Camilla 'La per l'ombrosa sponda' - Theodora Sinfonia - 'O Thou bright Sun!' - ', With Darkness, deep as is my Woe'- Symphony of Soft Musick - 'But why art Thou disquieted, my Soul?' - 'Oh! that I on wings could rise' - The Choice of Hercules 'There the brisk sparkling Nectar' - Jephtha 'Farewell, ye limpid springs and floods'- Solomon 'Will the sun forget to streak'

Arne: Arbaces 'Why is death for ever late' - Eltruda 'Gracious Heav'n, O hear me!'

Smith: Paradise Lost 'Oh! do not, Adam, exercise on me thy hatred' - 'It comes! it comes! it must be death!' - Rebecca 'But see, the night with silent pace steals on'- 'O balmy sleep!'

Hayes: Telemachus 'Soon arrives thy fatal hour'

Ruby Hughes (sopraan)
Orchestra of the Age of Enlightenment
Dirigent: Laurence Cummings
Chandos/Chaconne CHSA 0403 (sacd)
Opname: Londen, juli 2017

   

Als we afgaan op de muziek die voor haar geschreven werd, moet de zangstijl van Giulia Frasi (ca 1720-1774), hier terecht betiteld als 'Händel's laatste primadonna', meer romantisch dan uitbundig zijn geweest, en meer introvert dan extravert. Natuurlijk was zij virtuoos en bezat zij een coloratuurtechniek waarvan veel hedendaagse zangers alleen maar kunnen dromen, maar die virtuositeit moet ondergeschikt zijn geweest aan sfeer en intensiteit, iets wat bevestigd wordt door getuigenissen uit die tijd. Alleen mogen we de belangrijkste getuige, Charles Burney, op dit punt niet helemaal objectief noemen. Hij was Frasi's coach en had waarschijnlijk ook intieme betrekkingen met haar aangeknoopt.

Tegelijk moet ik erbij vermelden dat de term primadonna hier met een korreltje zout genomen moet worden. De eerste jaren na haar debuut in Lodi (1740) en haar aankomst in Engeland (1742) beperkte Frasi's repertoire zich vooral tot rollen op het derde en soms ook het tweede plan. Haar doorbraak naar het eerste plan kwam pas later en liep ongeveer parallel aan het feit dat zij Händel en zijn collegae liet weten dat zij ook graag in Engelse werken zou optreden, voor een Italiaanse soliste in die tijd een bijzonderheid, maar in haar geval zeker ook een goede commerciële zet.

Uit dit alles mogen we wellicht afleiden dat haar 'meer ingetogen' repertoire mede het gevolg was van het feit dat de virtuositeit en het vocale vuurwerk van de grote sterren in de Italiaanse niet helemaal haar terrein waren en dat zij bewust koos voor rollen die minder hoge eisen stelden. In ieder geval schreef Händel na zijn terugtreden uit de Italiaanse opera kennelijk met veel plezier voor haar, al blijkt uit de inleiding in het cd-boekje dat hij toch een iets minder hoge dunk had van haar inzet en haar capaciteiten dan haar mentor Charles Burney.

De muziek op deze cd die behalve door Händel ook door Arne en de hier minder bekende John Christopher Smith (1712-1795) werd geschreven, past de Engelse Ruby Hughes als een handschoen. Deze jonge sopraan, die bij de 2009 London Handel Competition de twee belangrijkste prijzen in de wacht sleepte, werd snel daarna een in heel Europa veelgevraagde solisten voor het barokrepertoire en deze cd laat horen waarom. Hughes beschikt over een goed gehanteerde lyrische sopraan, bijzonder aangenaam van timbre, al is haar toonvorming toch meer Engels dan Italiaans, met een niet al te breed borstregister en een wat glazige (zo u wilt: kristallen) glans in de hoogte. De muziek op deze cd lijkt daarbij geen enkel probleem op te leveren voor haar coloratuurtechniek, hoewel een definitief oordeel op dit punt natuurlijk alleen op basis van een live-uitvoering gegeven kan worden.

Een minpuntje in het geheel is de verstaanbaarheid: zonder het tekstboekje erbij duurde het soms zelfs even voordat ik in de gaten had of ik zat te luisteren naar een fragment in het Engels of in het Italiaans. Een ander bezwaar is dat juist met dit meer introvert klinkende repertoire vijf kwartier wel erg lang is, ook als de zang onderbroken wordt door twee instrumentale delen. Op een gegeven moment betrapte ik me erop dat ik onderhand wel eens een aria agitata, een aria infuriata of een fikse portie 'naufragar' wilde horen, maar zo'n gevaar is inherent aan vrijwel elke volle cd (deze duurt 78'25") van jonge solisten.

De begeleidingen door het OAE onder Laurence Cummings zijn een lust voor het oor en de opnamestaf van Chandos zorgde voor een balans en een bescheiden ruimtelijkheid die zowel de muziek als de uitvoering optimaal tot haar recht laat komen.


index

Home  -  Actueel  -  Audio  -  Muziek  -  Video  -  Boeken  -  Links