CD-recensie

 

© Kees de Leeuw, februari 2022

Barrios y Morales: Symfonie in f – El angel de la guarda – En el ocasio de la vida – Fuga in F

Orquesta Sinfónica de Coyoacán Nueva Era A.C o.l.v. Rodrigo Elorduy
Sterling CDS 114-2 • 60' •
Live-opname van onbekende datum, Centro de negocios ICC, Mexico Stad

   

Het lijkt best wel bijzonder als je een componist als de Mexicaanse Aurelio Barrios y Morales (1880-1943) ontdekt. In belangrijke muziekencyclopedieën blijkt de Mexicaan onbekend en zelfs in Wikipedia schijnen de schaarse bijdragen pas te zijn geschreven na de verschijning van deze cd. Dankzij familie, waaronder vooral een kleinzoon, van de componist, werd dirigent Rodrigo Elorduy geattendeerd op zijn totaal vergeten landgenoot.

Hoewel mij meer dan eens gebleken is dat het predicaat 'wereldpremières' op cd's niet altijd klopt, neem ik dit geval aan dat het wel correct is want ik kon geen andere cd's ontdekken met werken van deze componist.

Barrios y Morales groeide op in een groot gezin in arme omstandigheden, maar kon dankzij de priester in het stadje verder leren opdar hij uiteindelijk ook priester zou worden. Tijdens zijn opleiding kreeg Barrios veel muziekles en hij ontwikkelde zich tot een zeer goed organist. Uiteindelijk kreeg hij de kans om het conservatorium te bezoeken, waar hij orgel en compositie studeerde.

Barrios koos voor de muziek: in het priesterschap bleek hij geen ware roeping te vinden. Zijn leermeester compositie op het conservatorium was Gustavo Campa. In zijn studententijd was Campa (1863-1934) een beetje rebels, maar als docent lijkt diens rebellie te zijn verdwenen, tenminste, als je naar zijn leerling Barrios luistert. Later zou Barrios zelf les gaan geven. Een van zijn meest bekende leerlingen was Alfonso de Elías (1902-1984), even onbekend als zijn docent.

De enige symfonie die Barrios in 1913 componeerde, leidde tot een aanstelling bij het conservatorium. Hij kon zijn verdere leven wijden aan lesgeven, het opleiden van koren (zijn vrouw met wie hij in hetzelfde jaar trouwde was koorlid) en componeren. Hij schreef vooral kerkelijke muziek en was bovendien kerkorganist. Hiernaast voorzag hij als pianist stomme films van muziek. Hij zat in jury's en organiseerde een muziekcongres in Mexico. Hij was dus een belangrijk man in de ontwikkeling van het klassieke muziekleven in Mexico, ook al werden zijn composities zelfs daar vergeten.

De klassieke muziek stond in zekere zin in Mexico in 1913 nog in de kinderschoenen. Wij denken bij dat jaartal al snel aan de Sacre van Stravinsky, maar het is niet realistisch om in deze periode in Mexico iets vergelijkbaars te verwachten. Ergo, de symfonie van Barrios doet wel erg gedateerd aan, als een compositie die grotendeels ruimschoots voor hij geboren werd geschreven had kunnen zijn. Barrios lijkt geïnspireerd door Duitse componisten als Schumann, soms zowaar wat moderner met enige invloed van Brahms. In zijn geheel klinkt zijn symfonie lekker ongecompliceerd romantisch, maar niet echt prikkelend, weinig origineel en nogal voorspelbaar. Het is de componist misschien niet eens kwalijk te nemen, het was zijn eerste (en tevens enige) symfonie, geschreven in het kader van de een of andere wedstrijd. Hij zal de juryleden niet voor het hoofd hebben willen stoten met enige vorm van vooruitstrevendheid!

Ook in de drie andere werken, waarvan er weliswaar twee ouder (1909) zijn, toont Barros zich conservatief. Het is typerend dat de componist in En el ocasio de la vida (1940, vertaald: De schemering van het leven) voor strijkorkest, waarin hij terugblikt op zijn loopbaan, hij zich evenzo behoudend toont. De Fuga, eveneens voor strijkorkest is niet oninteressant, zeker als je realiseert dat het een compositie is uit zijn jonge jaren. Dat El angel de la guarda De beschermengel, een kalme serene maar niet verrassende compositie is lijkt niet meer dan logisch. Helaas klinkt het orgel dat een bescheiden rol is toegemeten in dit wat zoete werk nogal schril.

En met dat laatste heb ik een kwetsbaar punt geraakt. De live-opname is volgens het cd-boekje digitaal, maar klinkt slechter dan menig (oude) slechte analoge opname. Wel worden 19 mei en 25 juni genoemd als opnamedata, maar ontbreekt het jaar.
Met name de opname van de symfonie is soms erbarmelijk. De registratie doet mij denken aan een bootleg, een onofficiële opname, vaak ongewenst door musici en platenmaatschappij. Het lijkt wel of de symfonie is opgenomen imet weinig geavanceerde microfoons die op te grote afstand zijn geplaatst. De andere opnamen zijn gelukkig acceptabeler.
De opname van de symfonie kan niet verdoezelen dat de kwaliteit van het orkest nogal matig is. In de andere opnamen met een kleinere orkestbezetting komt het orkest beter over. Zowel de kwaliteit van het orkest als van de opnamen ligt beduidend lager dan ik gewend ben van andere, meestal belangwekkende, cd's met romantische orkestmuziek van Sterling.

De officiële cd-release viel ongeveer gelijk met de tachtigste verjaardag van Bo Hyttner, de ‘geestelijk vader' van dit Zweedse label. Hij had zichzelf en zijn klanten een beter cadeau kunnen geven bij deze mijlpaal!


index

Home  -  Actueel  -  Audio  -  Muziek  -  Video  -  Boeken  -  Links