CD-recensie

 

© Aart van der Wal, november 2018

 

Händel: Messiah (1754)

Sandrine Piau en Katherine Watson ((sopraan), Anthea Pichanick (alt), Rupert Charlesworth (tenor), Andreas Wolf (bas-bariton), Le Concert Spirituel o.l.v. Hervé Niquet
Alpha 362 • 47' + 69' • (2 cd's)
Opname: december 2016, Notre Dame du Liban, Parijs

   

Een van de fraaiste uitvoeringen van Händels Messiah in de ‘hospitaalversie' van 1754 ooit op cd vastgelegd is die door Christopher Hogwood op het L'Oiseau-Lyre label. Dat is maar liefst 38 jaar geleden. Ik haalde de set voor deze gelegenheid weer eens tevoorschijn en werd opnieuw getroffen door de jeugdige frisheid en het elan die ervan afstraalt. Het spirituele karakter is - met dank aan het sublieme solistenteam, het magnifieke kooraandeel en het ronduit schitterend spelend instrumentaal ensemble (u zult het vast al geraden hebben: The Academy of Ancient Music) - zo evident dat het, naarmate de uitvoering vordert, bijna als vanzelfsprekend wordt. Tot er dan weer andere uitvoeringen naast worden gelegd en blijkt wat die van Hogwood cum suis in haar mars heeft.

Nu is het de beurt van Hervé Niquet met zijn Le Concert Spirituel koor en orkest en een uitgelezen solistenteam (al is de nadrukkelijke uitspraak van Rupert Charlesworth niet my cup of tea) om een worp naar dat niveau te doen. Dat is niet gelukt en vooral door de vaak te snelle tempi waardoor de meer bezonken momenten te weinig gewicht krijgen en de expressieve dictie onder druk komt te staan. Onnodig, maar blijkbaar ingegeven door Niquets overtuiging dat het vooral flitsend moet en zijn ensemble dat technisch moeiteloos toelaat. En misschien ging het in 1754 zo, want hebben geen enkele zekerheid over hoe het toen geklonken heeft. Maar het valt wel op: de boodschap van ‘He shall feed his flock' gaat door de haast merendeels verloren en ‘He was despised' klinkt zelfs onnodig opgejaagd. Ook het koor krijgt niet altijd de kans niet om de reikwijdte van de boodschap over te brengen, zoals in het allesbehalve plechtige ‘Behold the Lamb of God'. Zeker, er staan bijzonder fraaie momenten tegenover, met in de voorste gelederen de bijzonder kleurrijk aangeklede orkestpartij, maar of dat voldoende is? Drama is er voldoende: voor Niquet is de Messiah van Händel eerder een barokopera dan een oratorium. Met Händels opera-achtergrond en de wijze waarop hij het 'musical drama' gestalte gaf en aan de man bracht, is dit geen al te vreemde gedachte. Wat er weer tegen pleit is dat het uitgerekend de Messiah was die als enig 'sacred oratorio' niet in het theater werd uitgevoerd. Maar hoe het verder ook zij, Hogwood is mij in al zijn agogische 'eenvoud' liever.

De opname is zeker fraai: de grote B & W 804's zorgen daarbij voor een bijzonder fraai en diep stereobeeld, al is deze wel anders (met door een stevig laagfundament) maar niet beter dan die van de L'Oiseau-Lyre van 38 jaar eerder, die iets transparanter uit de speakers komt. Dat is en blijft wat mij betreft de versie om voor te gaan. Ongeveer de helft van het kloeke boekwerk (in het onhandige, langwerpige formaat) gaat over de dirigent met zijn persoonlijke muzikale herinneringen. De andere helft bevat uiteraard de tekst van het oratorium (dat weinig wordt uitgevoerd omdat het alleen al vijf solisten vraagt, waarvan twee sopranen) en een - zoals altijd gedegen - toelichting van de hand van de muziekwetenschapper Peter Wollny, tevens verbonden aan het Bach-Archiv Leipzig en een van de belangrijke krachten achter het jaarlijke Bachfest aldaar. De beide cd's zich helaas niet zonder enige moeite uit de strak vastgeplakte hoesjes te frummelen. Dat had veel beter gekund.


index

Home  -  Actueel  -  Audio  -  Muziek  -  Video  -  Boeken  -  Links