CD-recensie

 

© Aart van der Wal, mei 2024

Bach Partitas - re-imagined for small orchestra by Thomas Oehler

Bach: Partita nr. 1 in Bes, BWV 825 - nr. 2 in c, BWV 826 - nr. 5 in G, BWV 829 - nr. 6 in e, BWV 830 (3. Corrente)

Oehler: Brook of Light

Royal Academy of Music Soloists Ensemble & guests from the Glenn Gould School of the Royal Conservatory, Toronto o.l.v. Trevor Pinnock
Linn CKD 730 • 70' •
Opname: maart 2023, Snape Maltings, Suffolk (VK)

 

Ik heb het al vaker opgemerkt: zeker Bachs instrumentale muziek kan tegen een stootje, ook als het op bewerken of transcribreren aankomt. Dat geldt ook voor de partita's voor klavecimbel solo, die zich - zo blijkt uit het 'huiswerk' van Thomas Oehler - gemakkelijk naar een versie voor klein (of kamerorkest) weten te voegen. Al stond dat bij Trevor Pinnock niet a priori vast: 'I found myself both intrigued by the possibilities and concerned about the outcome,' zo schrijft hij in het cd-boekje. Hoe zou dat uitpakken, de overstap van Bachs raadselachtige componeren voor toetsinstrument naar orkestklank?

Een uitdagend avontuur dus, maar Pinnock kreeg tijdens zijn eerste ontmoeting met Thomas Oehler een goed gevoel over Oehlers respectvolle omgang met het bronmateriaal. Zozeer zelfs dat Pinnock hem aanmoedigde toch vooral zijn creatieve impulsen te volgen en zich minder in de nabijheid te voelen van de 'grote meester' zelf. En zo geschiedde...

Tijdens de voorbereidingen kon Pinnock, zelf een doorgewinterde klavecinist en dirigent per excellence, aan Oehler uitvoerig de werkingssfeer van het klavecimbel demonstreren. Voor beiden gold al vanaf het prille begin dat een gemeenschappelijk gedragen begrip omtrent Bachs componeren voor klavecimbel absolute voorwaarde was voor het welslagen van het project. In het boekje noemt Pinnock als voorbeeld de Allemande uit BWV 826, waar de linker- en rechterhandpartij wordt verdeeld over verschillende instrumenten, in een 'wash of expanded harmonies'.

Pinnock: 'During our second rehearsal period we started to find the necessary new musical language to set the notes free from the page. I had now moved far from the harpsichord, hearing the music in its fresh orchestral conception as a Bach/Oehler conglomerate, while the musicians were establishing the clarity of texture, expressive freedom and musical exchange that could bring the music to life in its new form.'
Dat is in feite wat ook van de toehoorder wordt verlangd: dat hij zich 'far from the convention' beweegt, 'hearing the music in its fresh orchestral conception.'

En het resultaat is inderdaad adembenemend, deze uiterst fantasierijke wisseling van instrumentale klankkleuren en harmonieën, al zullen de puristen onder ons er mogelijk anders over denken. Maar gegeven de vitaliteit en sprankeling waarin deze bewerkingen zijn gehuld en als zodanig ook uit de luidsprekers tot klinken komen, naast de geweldige technische capaciteiten van deze jonge musici, strijkers zowel als blazers, maar ook de wijze waarop Pinnock het ensemble in termen van stemvoering, balans en transparantie leiding heeft gegeven, kan ik niet anders dan constateren dat dit een cd is om in alle denkbare opzichten van te smullen. De daaraan voorafgaande Corrente uit de Zesde partita, hoe kostelijk ook orkestraal vormgegeven, blijft door het fragmentartische karakter helaas enigszins in de lucht hangen (de overige delen ontbreken immers), maar een smet op het geheel is het beslist niet. Het sluitstuk, Oehlers Brook of Light, neemt nog geen vijf minuten in beslag en maakte op mij weinig indruk. Hier wreekt zich bovendien de stijlbreuk die het veroorzaakt, zo direct na het voorafgaande beluisterd. Contrastwerking kan zeker op haar plek zijn, maar hier toch niet.


index

Home  -  Actueel  -  Audio  -  Muziek  -  Video  -  Boeken  -  Links